เมื่อ “งานรีวิว” กลายเป็น “กับดัก” อาชญากรรมทางไซเบอร์

ในยุคที่แสงไฟสปอร์ตไลท์ส่องมาที่ Influencer และนักรีวิวหน้าใหม่ เส้นทางนี้ดูเหมือนจะเต็มไปด้วยโอกาสและรายได้ที่งดงาม อย่างไรก็ตาม ท่ามกลางความสำเร็จที่มองเห็นได้ด้วยตา มิจฉาชีพได้แฝงตัวเข้ามาในฐานะ “ผู้จ้างงาน” เพื่อใช้ความน่าเชื่อถือของคุณเป็นเครื่องมือในการก่ออาชญากรรม การรับงานรีวิวไม่ใช่เรื่องผิด แต่การขาดสติและการไม่รู้เท่าทันคือความเสี่ยง อาชีพสุจริตของคุณอาจกลายเป็นฉากหน้าให้กระบวนการผิดกฎหมายได้ หากเรามองข้ามสัญญาณเตือนเพียงเล็กน้อย โดยเฉพาะการฟอกเงินที่มากับงบประมาณโฆษณา

การใช้บัญชีอินฟลูฯเป็น “ทางผ่าน” ฟอกเงิน

มิจฉาชีพไม่ได้จ้างคุณเพราะต้องการรีวิวเพียงอย่างเดียว แต่พวกเขาต้องการ “บัญชีธนาคาร” ที่มีความน่าเชื่อถือของคุณมาเป็นเครื่องมือในการฟอกเงิน โดยเงินที่โอนเข้าบัญชีของคุณนั้น มักเป็นเงินที่ไปโกงคนอื่นมา หรือมาจากบัญชีที่ผิดกฎหมาย เพื่อใช้คุณเป็น “ทางผ่าน” ในการถ่ายเทเงินให้ดูเหมือนการจ้างงานปกติ มิจฉาชีพจะโอนเงินเข้าบัญชีคุณเกินกว่าค่าจ้างที่ตกลงไว้ แล้วอ้างว่าเป็น “งบโฆษณา” หรือ “ค่าส่วนต่าง” จากนั้นจะขอให้คุณช่วยโอนเงินส่วนเกินนั้นต่อไปยังบัญชีอื่นที่พวกเขากำหนด การทำเช่นนี้จะเปลี่ยนให้คุณกลายเป็น “บัญชีม้า” โดยปริยาย

ทำไมมิจฉาชีพต้องใช้บัญชีอินฟูล? เพราะบัญชีของอินฟลูฯมี Digital Footprint ที่ดีมีเจ้าของที่มีตัวตนจริง และมีความน่าเชื่อถือสูง จะช่วยให้เงินที่ได้มาจากการหลอกลวงดูเหมือนเงินค่าจ้างที่ถูกกฎหมาย และทำให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบได้ยากขึ้น ซึ่งนั่นหมายความว่าเมื่อความแตก อินฟูลคือด่านแรกที่ต้องรับผิดชอบ

ผลกระทบเมื่อชื่อของคุณกลายเป็น “ผู้ต้องหา”

เมื่อเหยื่อตัวจริงที่ถูกมิจฉาชีพโกงเงินมาและไปแจ้งความ บัญชีของคุณคือปลายทางที่เงินเหล่านั้นถูกโอนเข้า ลำดับเหตุการณ์ที่จะเกิดขึ้นกับคุณมีดังนี้

1. 1. ถูกอายัดบัญชีทันทีที่เหยื่อแจ้งความ ธนาคารจะดำเนินการอายัดบัญชีของคุณเพื่อระงับการเคลื่อนไหวทางการเงินทันที
   2. ตำรวจเรียกตัวสอบสวน เนื่องจากชื่อในบัญชีที่รับเงินคือชื่อของคุณ คุณจะตกเป็นผู้ต้องสงสัยอันดับแรกและจะได้รับหมายเรียกจากตำรวจเพื่อมาให้ปากคำ
   3. ความรับผิดชอบทางกฎหมาย แม้คุณจะปฏิเสธว่าไม่รู้เรื่อง แต่ในทางกฎหมาย คุณต้องรับผิดชอบในฐานะเจ้าของบัญชี ที่ยินยอมให้มีการใช้บัญชีรับและโอนเงินผิดกฎหมาย

กับดักรีวิวบังหน้าสู่การค้ามนุษย์ข้ามแดน

นี่คือสิ่งที่น่าเป็นห่วงที่สุด มิจฉาชีพอาจไม่ได้ต้องการแค่ฟอกเงิน แต่ต้องการล่อลวงตัวบุคคล โดยใช้การรีวิวสถานที่หรือสินค้าในพื้นที่ห่างไกลเป็นเครื่องบังหน้า หากผู้จ้างงานยืนกรานว่าต้องเดินทางไปรีวิวในสถานที่ที่ไม่คุ้นเคย และระบุว่าจะส่ง “รถตู้” มารับโดยไม่ให้คุณเดินทางไปเอง นี่คือสัญญาณอันตรายขั้นสูงสุด ในยุคดิจิทัลที่เราควรจะตรวจสอบตำแหน่งงานผ่าน GPS ได้ การถูกบังคับให้ใช้พาหนะที่ไม่มีร่องรอยการจองผ่านระบบดิจิทัล คือการตัดโอกาสในการขอความช่วยเหลือ

3 สัญญาณเตือนภัย (Red Flags) ที่อาจนำไปสู่การค้ามนุษย์

• • บังคับใช้รถที่จัดหาให้ : อ้างความสะดวกสบายแต่มีจุดประสงค์เพื่อควบคุมเส้นทางและปิดบังตำแหน่ง
  • สถานที่รีวิวลึกลับ : ระบุพิกัดไม่ชัดเจน มักอยู่ในพื้นที่ชายแดนหรือพื้นที่ปิด
  • เร่งรัดให้เดินทาง : กดดันให้ตัดสินใจเร็วๆ และให้ความสำคัญกับการไปถึงสถานที่มากกว่ารายละเอียดของงาน

ปลายทางของการหลอกลวงนี้รุนแรงกว่าการเสียทรัพย์ เพราะคุณอาจถูก “หลอกไปขาย” หรือถูกบังคับใช้แรงงานผิดกฎหมายในประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งการประสานงานช่วยเหลือทำได้ยาก

วิธีการตรวจสอบก่อนตอบรับงาน

ก่อนที่จะตอบรับงานใดๆ ในฐานะนักรีวิว ให้ใช้ Checklist ดังนี้

• ตรวจสอบ Digital Footprint ของผู้จ้าง
  • ค้นหาชื่อบริษัทหรือชื่อบุคคลผู้จ้างใน Google พร้อมคำว่า “โกง” หรือ “Scam”
  • ตรวจสอบวันที่สร้างเพจเฟซบุ๊ก หากเพจเพิ่งสร้างได้ไม่นานแต่มีผู้ติดตามมหาศาล ให้สงสัยว่าอาจเป็นหน้าม้า
• กฎเหล็กเรื่องการโอนเงิน
  • รับเฉพาะส่วนของตน ตกลงค่าจ้างให้ชัดเจน และรับเฉพาะยอดที่ระบุในสัญญา
  • ห้ามโอนต่อโดยเด็ดขาด หากเงินโอนมาเกิน ให้สันนิษฐานทันทีว่าเป็นเงินผิดกฎหมาย อย่าเป็นช่องทางผ่านให้ใครเด็ดขาด
• ตรวจสอบความสมเหตุสมผลของการเดินทาง
  • หากต้องลงพื้นที่ ควรเลือกเดินทางด้วยพาหนะสาธารณะหรือรถส่วนตัวที่สามารถแชร์พิกัดให้คนใกล้ชิดได้ตลอดเวลา
  • หลีกเลี่ยงการขึ้นรถตู้ที่ผู้จ้างจัดหามาให้ในสถานที่ที่ไม่รู้จัก

บทสรุปและบทเรียนสำคัญ

1. 1. สติคือเกราะป้องกัน อย่าให้ค่าจ้างสูงเกินจริงมาบดบังความผิดปกติ หยุดคิดและเช็คประวัติผู้จ้างผ่านช่องทางดิจิทัลให้รอบด้าน
   2. เงินเราคือเงินเรา รับเงินเฉพาะค่าจ้างงาน ห้ามรับเงินเกินเพื่อโอนต่อให้บุคคลที่สามเด็ดขาด เพราะนั่นคือการช่วยมิจฉาจักรฟอกเงิน
   3. ชีวิตสำคัญกว่างาน การรีวิวที่บังคับให้เดินทางในลักษณะลึกลับ โดยเฉพาะการขึ้นรถตู้ไปพื้นที่ชายแดน คือกับดักที่อาจนำไปสู่การถูกหลอกไปขายในต่างประเทศ

——————————————————-

ที่มา : เพจตำรวจไซเบอร์ – บช.สอท.