กาลครั้งหนึ่ง ณ ท้องฟ้าอันกว้างใหญ่ ลมผู้ทรนงในพละกำลัง เดินทางมาพบกับ พระอาทิตย์ ผู้มีใบหน้ายิ้มแย้ม ลมเอ่ยท้าทายว่า “ท่านพระอาทิตย์ ดูคนเดินทางคนนั้นสิ ใครจะมีความสามารถทำให้เขาถอดเสื้อคลุมออกได้ก่อนกัน? ข้าจะแสดงให้ดูว่าความรุนแรงชนะทุกสิ่ง!”
พลังแห่งการบังคับ (ลม)
ลมเริ่มก่อนโดยการรวบรวมพายุหมุน แล้วเป่าพรวดลงไปยังคนเดินทางอย่างเกรี้ยวกราด ลมหวังจะใช้กำลัง กระชากเสื้อคลุมให้หลุดออก แต่คนเดินทางกลับยิ่งดึงเสื้อคลุมมาห่อหุ้มร่างกายไว้แน่นขึ้น ลมยิ่งโกรธยิ่งพัดแรงขึ้น ผลก็คือคนเดินทางก้มตัวลง ขดตัว และกอดเสื้อคลุมไว้สุดแรงเกิด
ลมล้มเหลว เพราะการจู่โจมด้วยความก้าวร้าว ยิ่งทำให้ผู้อื่นสร้างกำแพงป้องกันตัว
พลังแห่งความสุภาพ (พระอาทิตย์)
เมื่อถึงคราวของพระอาทิตย์ ท่านไม่ได้ใช้กำลังจู่โจม แต่เลือกใช้หลัก อปจายนมัย คือการแสดงความอ่อนน้อมและเมตตา ท่านค่อยๆ เปล่งรัศมีที่อบอุ่นลงมาอย่างนุ่มนวล พระอาทิตย์ปฏิบัติตนตาม กฎลูกเสือข้อที่ 5 คือเป็นผู้สุภาพเรียบร้อย ไม่ข่มเหงใครด้วยอำนาจ
เมื่ออากาศเริ่มอุ่นขึ้นด้วยความอ่อนโยนของแสงแดด คนเดินทางก็รู้สึกผ่อนคลาย เขาเริ่มคลายมือที่กำเสื้อคลุมไว้แน่น และเมื่อพระอาทิตย์เพิ่มความร้อนแรงขึ้นอีกเพียงเล็กน้อยอย่างมีจังหวะจะโคน คนเดินทางก็ยิ้มออกมาและถอดเสื้อคลุมวางลงข้างกายอย่างเต็มใจ
พระอาทิตย์หันมากล่าวกับลมด้วยความสงบว่า “การเอาชนะใจผู้อื่น ไม่ได้ใช้กำลังหรือการจู่โจมเสมอไป แต่ความสุภาพและการอ่อนน้อมถ่อมตนต่างหาก ที่สามารถละลายน้ำแข็งในใจและทำให้ผู้อื่นร่วมมือกับเราได้”
ตามหลักพุทธศาสนา บุญกิริยาวัตถุ ข้ออปจายนมัย: การอ่อนน้อมถ่อมตนต่อผู้อื่น ย่อมได้รับความร่วมมือและความเคารพตอบแทน
ตามกฎลูกเสือข้อที่ 5: ความสุภาพเรียบร้อยเป็นอาวุธที่ทรงพลังกว่าความหยาบคาย
เรียบเรียงจากนิทานโบราณอายุหลายพันปีของกรีกที่เล่าโดย อีสป ชื่อ “ลมกับพระอาทิตย์” The Wind and the Sun (ชื่อกรีกโบราณคือ Boreas kai Helios)
อาทร จันทวิมล
ชื่อเรื่อง: พลังแห่งรอยยิ้มกับลมพายุ
ตัวละคร:
- คนเดินทาง: (แต่งกายมีเสื้อคลุมหนาๆ ท่าทางเหนื่อยล้า)
- ลมพายุ: (ท่าทางดุดัน กระโชกโฮกฮาก ถือพัดอันใหญ่หรือผ้าผืนใหญ่)
- พระอาทิตย์: (ท่าทางใจดี ยิ้มแย้ม สุภาพเรียบร้อย)
- ผู้บรรยาย: (ถือไม้พลองลูกเสือ ยืนด้านข้าง)
ผู้บรรยาย: กาลครั้งหนึ่ง ณ เส้นทางสายเปลี่ยว มีคนเดินทางกำลังมุ่งหน้ากลับบ้าน ขณะนั้นเอง ลมพายุผู้บ้าพลังได้เจอกับพระอาทิตย์ผู้แสนใจดี ทั้งคู่จึงประลองกันว่าใครจะทำให้คนเดินทางถอดเสื้อคลุมได้ก่อนกัน
ลมพายุ: (กระโดดออกมากลางวง) ฮ่าๆๆ ดูเจ้าคนเดินทางคนนั้นสิ ข้าจะเป่าให้เสื้อเขากระเด็นไปถึงยอดเขาโน่นเลย ความแข็งแรงของข้าคือที่หนึ่ง!
ผู้บรรยาย: ลมพายุเริ่มโจมตีทันที เขาพัดกระโชกด้วยความเกรี้ยวกราด ไม่มีความสุภาพ และมุ่งแต่จะใช้กำลังบังคับ
ลมพายุ: (ทำท่าเป่าลมแรงๆ วิ่งวนรอบคนเดินทาง) เฮ้ย! ถอดออกมานะโว้ย! เจ้ามนุษย์! (ลมพายุตะโกนเสียงดังและผลักคนเดินทาง)
คนเดินทาง: (ทำท่าหนาวสั่น กอดอกแน่นขึ้น) โอ๊ย! ลมอะไรเนี่ย ทั้งแรงทั้งน่ากลัว พูดจาก็ไม่ดี ข้าต้องห่อตัวไว้ให้แน่นที่สุด เดี๋ยวจะป่วยเอา! (ยิ่งลมพัดแรง คนเดินทางยิ่งพันเสื้อคลุมแน่นขึ้น)
ลมพายุ: (เหนื่อยหอบ) แฮกๆๆ ทำไมเสื้อไม่หลุดออกจากตัววะ! ข้าขอยอมแพ้!
พระอาทิตย์: (เดินออกมาอย่างช้าๆ ยิ้มแย้ม ไหว้ลมพายุอย่างอ่อนน้อม) ท่านลมพายุพักก่อนเถิด ต่อไปตาข้าบ้างนะจ๊ะ
ผู้บรรยาย: พระอาทิตย์ปฏิบัติตนตามกฎลูกเสือข้อที่ 5 คือเป็นผู้สุภาพเรียบร้อย และความอ่อนน้อมถ่อมตน(อปจายนมัย) ท่านไม่ได้ใช้กำลัง แต่ใช้ความอบอุ่นและความเมตตาเข้าสู้
พระอาทิตย์: (ค่อยๆ ขยับเข้าไปใกล้คนเดินทาง ยิ้มให้อย่างเป็นมิตร) สวัสดีจ้ะคนเดินทาง อากาศเริ่มอุ่นขึ้นแล้วนะจ๊ะ พักผ่อนให้สบายเถิด
คนเดินทาง: (เริ่มคลายมือออก ยิ้มตอบ) เอ๊ะ…พระอาทิตย์ท่านนี้ช่างสุภาพเหลือเกิน พูดจาไพเราะ แสงแดดก็นุ่มนวล รู้สึกสบายใจจังเลย (คนเดินทางค่อยๆ ถอดเสื้อคลุมออกอย่างง่ายดาย)
พระอาทิตย์: (หันไปหาลมพายุ) เห็นไหมจ๊ะท่านลมพายุ ความสุภาพและการให้เกียรติผู้อื่น แข็งแกร่งกว่าพายุที่เกรี้ยวกราดเสมอ
ผู้บรรยาย: และนี่คือบทเรียนที่ว่า การเป็นลูกเสือที่สุภาพเรียบร้อยตามกฎข้อ 5 และการมีความอ่อนน้อมถ่อมตนตามหลัก “อปจายนมัย” ย่อมชนะใจคนได้มากกว่าการบังคับด้วยกำลังเสมอ
ตัวละครทั้งหมด: (ยืนเรียงแถวหน้ากระดาน) ลูกเสือเป็นผู้สุภาพเรียบร้อย! (ร้องเพลง สวัสดีเธอจ๋า เรามาพบกัน เธอกับฉัน สวัสดี )
ขัอแนะนำ …เพื่อให้การแสดงสนุกขึ้น ขอแนะนำให้หาอุปกรณ์ประกอบฉากง่ายๆ เช่น กระดาษสีเหลืองทำเป็นวงกลมให้พระอาทิตย์ถือ หรือใช้กระดาษกล่องโบกแทนลมพัด จะทำให้เพื่อนๆ รอบกองไฟชอบใจแน่นอน
อาทร จันทวิมล

