ในโลกที่เต็มไปด้วยความแตกต่างหลากหลาย ทั้งเชื้อชาติ ภาษา วัฒนธรรม และความเชื่อ สิ่งหนึ่งที่ทำให้กิจการลูกเสือยืนหยัดอย่างสง่างามมากว่าร้อยปีคือ “มิตรภาพ”
ลอร์ด เบเดน-โพเอลล์ (Lord Baden-Powell) หรือ บี.พี. ผู้ก่อกำเนิดลูกเสือโลก ได้เล็งเห็นว่า มิตรภาพที่ไร้พรมแดนคือรากฐานสำคัญของสันติภาพ และนี่คือเหตุผลที่กฎลูกเสือข้อที่ 4 ถูกเขียนไว้อย่างชัดเจนในหนังสือ Scouting for Boys (1908) ว่า:
A Scout is a friend to all, and a brother to every other scout, no matter to what country, class or creed the other may belong.
แปลว่า “ลูกเสือเป็นมิตรกับคนทุกคน และเป็นพี่น้องกับลูกเสืออื่นทั่วโลก ไม่ว่าจะอยู่ประเทศอะไร มีฐานะชนชั้น หรือศาสนาความเชื่อใดๆ”
เจตนารมณ์ของ บี.พี. คือการทำลายกำแพงแห่งความแตกต่างระหว่างคนรวยกับคนจน เศรษฐีกับกรรมกร ผู้ที่อยู่คนละประเทศ หรือนับถือต่างศาสนากัน
ลูกเสือมีหน้าที่ต้องก้าวข้ามกำแพง 3 ประการ ได้แก่:
- Country (ประเทศ): มองข้ามความเป็นชาติกำเนิด เพื่อเห็นความเป็นมนุษย์ที่เท่าเทียมกัน
- Class (ชนชั้น/วรรณะ): ไม่ดูถูกหรือแบ่งแยก ไม่ว่าคนผู้นั้นจะร่ำรวยหรือยากจน เป็นข้าราชการตำแหน่งสูงหรือกรรมกรหาเช้ากินค่ำ
- Creed (ความเชื่อ/ศาสนา): เคารพความศรัทธาและสิ่งเคารพของผู้อื่น แม้จะต่างกัน
บี.พี. เสริมว่า:
“If a Scout meets another Scout, even though a stranger to him, he must speak to him, and help him in any way that he can.”
“หากลูกเสือพบลูกเสือคนอื่น แม้จะเป็นคนแปลกหน้า เขาจะต้องเข้าไปทักทายและช่วยเหลือในทุกทางที่ทำได้”
การเป็นมิตรตามแนวทางของลูกเสือ ไม่ใช่เพียงการยิ้มแย้ม แต่คือการมี จิตสาธารณะ และ ความเห็นอกเห็นใจ (Empathy) ลูกเสือจึงเปรียบเสมือน ทูตสันติภาพ ที่เชื่อมโยงผู้คนเข้าด้วยกันผ่านการกระทำความดีในชีวิตประจำวัน
กฎลูกเสือข้อที่ 4 ไม่ได้เป็นเพียงคำสอนสำหรับเยาวชน แต่คือการปลูกฝังให้เติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่มีใจกว้าง เป็นพลเมืองโลกที่พร้อมจะยื่นมือออกไปทำความรู้จักและช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่มีเงื่อนไข
นี่คือหัวใจสำคัญที่ทำให้คำว่า “พี่น้องลูกเสือ” มีความหมายลึกซึ้งและยังคงเป็นพลังแห่งมิตรภาพที่เชื่อมโยงโลกทั้งใบจนถึงปัจจุบัน
อาทร จันทวิมล
ชื่อชุดการแสดง: “มิตรภาพไร้พรมแดน หัวใจลูกเสือโลก”
ตัวละคร:
- ลูกเสือไทย (เก่ง): ร่าเริง มีน้ำใจ
- ลูกเสือต่างชาติ (จอน): (ลูกครึ่งไทย-เอมริกัน ไทยได้นิดหน่อย )
- ลูกเสือผู้ร่ำรวย (บอส): แต่งตัวเต็มยศ อุปกรณ์ครบแต่ดูถูกคนอื่น
- ชาวบ้าน/คนหลงทาง (ป้า): ถือของพะรุงพะรัง
- ผู้บรรยาย/บี.พี.: (แต่งกายเลียนแบบ บี.พี. ออกมาสรุปตอนท้าย)
ฉากที่ 1: กำแพงแห่งชนชั้น (Class)
(ลูกเสือบอสผู้ร่ำรวย นั่งอยู่หน้ากองไฟ เก่งเดินเข้ามาหา)
- เก่ง: “เฮ้ยบอส! มาช่วยกันเตรียมฟืนเร็ว เพื่อนๆ รออยู่”
- บอส: “ไม่เอาอะ สกปรก! ฉันน่ะลูกเศรษฐีนะ จะมาให้แบกฟืนเหมือนพวกกรรมกรได้ไง นายก็ทำไปสิเก่ง”
- เก่ง: “แต่กฎลูกเสือบอกว่าเราเป็นพี่น้องกันนะบอส ไม่ว่ารวยหรือจน เราต้องช่วยกัน”
- บอส: (สะบัดหน้า) “พี่น้องก็ส่วนพี่น้อง แต่ชนชั้นมันต่างกัน!”
ฉากที่ 2: กำแพงแห่งความเชื่อและภาษา (Country & Creed)
(จอน ลูกเสือต่างชาติ เดินถือแผนที่เข้ามาแบบงงๆ แล้วบังเอิญไปเดินชนบอส)
- จอน: “Oh! I’m sorry. Excuse me, can you help me? (ชี้ในแผนที่)”
- บอส: “โอ๊ย! อะไรเนี่ย พูดภาษาอะไรฟังไม่รู้เรื่อง แล้วนี่นับถืออะไรเนี่ย ห้อยสัญลักษณ์แปลกๆ อย่ามาใกล้ฉันนะ!”
- เก่ง: (รีบเข้ามา) “Hello! My friend. Don’t worry. (หันไปหาบอส) บอส! เขาเป็นลูกเสือเหมือนเรานะ ถึงเขาจะพูดคนละภาษา หรือนับถือต่างศาสนา แต่เขาก็คือพี่น้องเรา”
- เก่ง: (ทำท่าทางสื่อสาร) “I will help you. We are brothers!”
ฉากที่ 3: บทพิสูจน์มิตรภาพ
(ป้าเดินถือของหนักผ่านมาแล้วสะดุดล้ม ของกระจาย)
- ป้า: “โอ๊ย! ใครก็ได้ช่วยป้าที ของหล่นหมดเลย”
- บอส: (ถอยห่าง) “เลอะเทอะจัง ป้าไปทางนู้นเลยไป๊”
- เก่ง & จอน: (รีบเข้าไปช่วยพยุงและเก็บของพร้อมกัน)
- จอน: “Are you okay, Grandma?” (ช่วยเก็บของอย่างแข็งขัน)
- เก่ง: “เห็นไหมบอส เพื่อนลูกเสือฝรั่งไม่รังเกียจคนจน เขาพร้อมช่วยทุกคน”
- บอส: (เริ่มสำนึก ยืนดูมือตัวเองแล้วมองไปที่เก่งกับจอน) “เอ่อ… ฉันขอโทษนะ ฉันลืมไปว่าชุดลูกเสือที่เราใส่ มันไม่มีป้ายบอกว่าใครรวยหรือใครจน ทุกคนคือพี่น้องกันจริงๆ”
- บอส: (เดินเข้าไปช่วยเก็บของ) “ป้าครับ ผมช่วยครับ!”
ฉากสุดท้าย: คำสอนของ บี.พี.
(ตัวละครทั้งหมดเกาะกลุ่มกัน บี.พี. เดินออกมากลางเวที)
- บี.พี.: “จำไว้เถิดลูกเสือทั้งหลาย… กฎข้อที่ 4 คือหัวใจของโลกใบนี้ หากพวกเจ้ายอมทำลายกำแพงแห่ง ประเทศ ชนชั้น และความเชื่อ ลงได้ โลกนี้จะมีแต่สันติภาพ”
- ลูกเสือทุกคน: (ทำความเคารพแบบลูกเสือและพูดพร้อมกัน)
“ลูกเสือเป็นมิตรกับคนทุกคน และเป็นพี่น้องกับลูกเสืออื่นทั่วโลก!”
คำแนะนำเพิ่มเติมเพื่อความสนุก:
- มุกตลก: ให้จอนพูดไทยคำอังกฤษคำแบบเพี้ยนๆ “
- อุปกรณ์ประกอบการแสดง : ใช้ แผนที่แผ่นใหญ่ๆ, ใช้ของประกอบฉากป้า (เช่น ตะกร้าผลไม้), และหมวกบี.พี.
- ลูกเสือทั้งหมดร้องเพลง “ความเกรงใจ เป็นสมบัติของผู้ดี หากถ้าใครไม่มีชาตินี้เอาดีไม่ได้” เพื่อปิดท้ายอย่างประทับใจ
อาทร จันทวิมล
