ประวัติกระทรวงศึกษาธิการ

กระทรวงศึกษาธิการ แต่เดิมมีชื่อว่า กระทรวงธรรมการตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 เมษายน รัตนโกสินทร์ศก 111 ปี มะโรง ตรงกับพุทธศักราช 2435 ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว กระทรวงธรรมการในระยะแรกมีหน้าที่จัดการพระศาสนา การศึกษา การพยาบาลและพิพิธภัณฑ์ มีกรมในสังกัด 5 กรมคือ กรมธรรมการกลางกรมศึกษาธิการ กรมพยาบาล กรมพิพิธภัณฑ์ และกรมสังฆการี ชื่อของกระทรวงนี้ ได้มีการเปลี่ยนชื่อกลับไปกลับมาหลายครั้ง ดังนี้

กระทรวงศึกษาธิการ ในปัจจุบันนี้ มีหน้าที่หลักในด้านการศึกษาการศาสนา และวัฒนธรรม มีหน่วยงานระดับสำนักงานในสังกัด 5 หน่วยงาน และมีหน่วยงานที่เป็นองค์การ มหาชน/หน่วยงานในกำกับ ที่ทำการกระทรวงศึกษาธิการ ตั้งแต่เริ่มก่อตั้งจนถึงปัจจุบันนี้ได้มีการย้ายมาหลายแห่งด้วยกัน ดังนี้

กระทรวงธรรมการ พ.ศ. 2440 – 2448

ลำดับ เสนาบดี และ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. 2435 – ปัจจุบัน

เจ้าพระยาภาสกรวงษ์ เสนาบดี พ.ศ. 2435 – 2445
เจ้าพระยาวิชิตวงษ์วุฒิไกร เสนาบดี พ.ศ. 2445 – 2454
เจ้าพระยาพระเสด็จสุเรนทราธิบดี เสนาบดี พ.ศ. 2454 – 2458
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี เสนาบดี พ.ศ. 2458 – 2469
พระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร เสนาบดี พ.ศ. 2469 – 2475
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2475 – 2476
พลเอก พระยาพหลพลพยุหเสนา รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2476 – 2477
พระสารสาสน์ประพันธ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2477 – 2478
พลเรือเอก สินธุ์ กมลนาวิน รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2478 – 2484
จอมพล แปลก พิบูลสงคราม รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2485
พลโท ประยูร ภมรมนตรี รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2485 – 2487
นายทวี บุณยเกตุ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2487 – 2488
พระตีรณสารวิศวกรรม รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2488 – 2489
นายเดือน บุนนาค รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2489 – 2490
พระยาศราภัยพิพัฒ (เลื่อน ศราภัยวานิช) รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2490 – 2491
หม่อมราชวงศ์ เสนีย์ ปราโมช รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ.2491
พลเอก มังกร พรหมโยธี รัฐมนตรีว่าการฯ พ ศ. 2491 – 2492
พลโท สวัสดิ์ ส. สวัสดิเกียรติ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2492 – 2494
นายเลียง ไชยกาล รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2494 – 2500
พลอากาศโท มุนี มหาสันทนะ เวชยันต์รังสฤษฎ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2494 – 2500
หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2500 – 2512
นายสุกิจ นิมมานเหมินท์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2512 – 2515
นายอภัย จันทวิมล รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2515 – 2517
นายเกรียง กีรติกร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2517
นายก่อ สวัสดิ์พาณิชย์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2518, พ. ศ. 2522
นายนิพนธ์ ศศิธร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2518
นายประชุม รัตนเพียร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2518 – 2519
พลตรี ศิริ สิริโยธิน รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2519
นายภิญโญ สาธร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2519
นายแพทย์บุญสม มาร์ติน รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2520 , พ. ศ. 2523
นายสิปปนนท์ เกตุทัต รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2523 – 2524
นายเกษม ศิริสัมพันธ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2524 – 2526
นายชวน หลีกภัย รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2526 – 2529
นายมารุต บุนนาค รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2529 – 2531
พลเอก มานะ รัตนโกเศศ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2531 – 26 ส.ค. 2533
พลเอก เทียนชัย สิริสัมพันธ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2522- 23 ก.พ. 2534
นายก่อ สวัสดิ์พาณิชย์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2535
พล.อ.อ.สมบุญ ระหงษ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2534 – 2535
นายสัมพันธ์ ทองสมัคร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2535 -2538
นายสุขวิช รังสิตพล รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2538 – 2540
นายชิงชัย มงคลธรรม รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2540
นายชุมพล ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2540 – 2541
นายปัญจะ เกสรทอง รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2541 – 2542
นายสมศักดิ์ ปริศนานันทกุล รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2542 – 2544
ศ.นพ.เกษม วัฒนชัย รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2544 – 2544
พ.ต.ท.ดร.ทักษิณ ชินวัตร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2544
นายสุวิทย์ คุณกิตติ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2544 – 2545
นายปองพล อดิเรกสาร รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2545 – 2546
ดร.อดิศัย โพธารามิก รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2546 – 2548
นายจาตุรนต์ ฉายแสง รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2548 – 2549
ศ.ดร.วิจิตร ศรีสอ้าน รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2549 – 2551
นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2551 – 2551
นายศรีเมือง เจริญศิริ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2551 – 2551
นายจุรินทร์ ลักษณวิศิษฏ์ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2551 – 2553
นายชินวรณ์ บุณยเกียรติ รัฐมนตรีว่าการฯ พ.ศ. 2553 – ก.ย.2554
นายวรวัจน์ เอื้ออภิญญกุล รัฐมนตรีว่าการฯ ต.ค. 2554 – 17 ม.ค. 2555
ศ.ดร.สุชาติ ธาดาธำรงเวช รัฐมนตรีว่าการฯ 18 ม.ค.2555 – 26 ต.ค.2555
นายพงศ์เทพ เทพกาญจนา รัฐมนตรีว่าการฯ 27 ต.ค. 2555 – 29 มิ.ย. 2556
นายจาตุรนต์ ฉายแสง รัฐมนตรีว่าการฯ 30 มิ.ย. 2556 – 21 พ.ค. 2557
นางสุทธศรี วงษ์สมาน รก.รัฐมนตรีว่าการฯ 22 พ.ค. 2557 – 29 ส.ค. 2557
พลเรือเอก ณรงค์ พิพัฒนาศัย รัฐมนตรีว่าการฯ 30 ส.ค. 2557 – 18 ส.ค. 2558
พลเอก ดาว์พงษ์ รัตนสุวรรณ รัฐมนตรีว่าการฯ 20 ส.ค. 2558 – 6 ธ.ค. 2559
นายแพทย์ ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์ รก.รัฐมนตรีว่าการฯ 7 ธ.ค. 2559 – 14 ธ.ค. 2559
นายแพทย์ ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์ รัฐมนตรีว่าการฯ 15 ธ.ค. 2559 – พ.ค. 2562
นายณัฏฐพล ทีปสุวรรณ รัฐมนตรีว่าการฯ 10 ก.ค. 2562 – ปัจจุบัน

กระทรวงธรรมการ พ.ศ. 2448 – 2452

ลำดับ ปลัดทูลฉลอง และ ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ พ. ศ. 2435 – พ. ศ. ปัจจุบัน

พระยาวิชิตวงศ์วุฒิไกร (ม.ร.ว. คลี่ สุทัศน์) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2435 – 2445
เจ้าพระยาพระสมเด็จสุเรนทราธิบดี(ม.ร.ว. เปีย มาลากุล) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2445 – 2454
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี (สนั่น เทพหัสดิน ณ อยุธยา) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2454 – 2458
พระยาเมธาธิบดี ปลัดทูลฉลอง (สาตร สุทธเสถียร) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2458 – 2462
พระยาไพศาลศิลปสาสตร (รื่น ศยามานนท์) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2462 – 2472
พระยาวิทยาปรีชามาตย์ (ศิริ เทพหัสดิน ณ อยุธยา) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2472 – 2475
พระยาประมวลวิชาพู (วงศ์ บุญหลวง) ปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2475 – 2476
พระยาปรีชานุสาสน์ (เสริญ ปันยารชุน) ทำการแทนปลัดทูลฉลอง พ.ศ. 2476 – 2476
พระตีรณสารวิศวกรรม (ตรี ตีรณสาร) ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2476 – 2487
หลวงสุจิตภารพิทยา (สุจิต สุจิตภารพิทยา) ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2487 – 2488
หม่อมเจ้ารัชฎาภิเศก โสณกุล ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2488 – 2489
หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2489 – 2501
นายนาค เทพหัสดิน ณ อยุธยา ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2501 – 2504
นายอภัย จันทวิมล ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2504 – 2511
นายสนั่น สุมิตร ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2511 – 2513
นายบุญถิ่น อัตถากร ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2513 – 2517
นายจรูญ วงศ์สายัณห์ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2517 – 2520
นายรังสฤษดิ์ เชาวน์ศิริ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2520 – 2523
นายแพทย์บุญสม มาร์ติน ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2523 – 2525
นายสมาน แสงมลิ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2525 – 2530
นายบรรจง ชูสกุลชาติ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2530 – 2533
นายสมชัย วุฒิปรีชา ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2533 – 2535
นายโกวิท วรพิพัฒน์ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2535 – 2537
นายทวีศักดิ์ เสนาณรงค์ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2537 – 2538
นายสุรัฐ ศิลปอนันต์ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2538 – 2542
นายพนม พงษ์ไพบูลย์ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2542 – 2544
นายจรูญ ชูลาภ ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2544 – 2545
คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2545 – 2546
นางพรนิภา ลิมปพยอม ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2546 – 2547
คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา ปลัดกระทรวง พ.ศ. 2547 – 2549
นางจรวยพร ธรณินทร์ ปลัดกระทรวง พ.ศ.2549 – 2551
นายชินภัทร ภูมิรัตน ปลัดกระทรวง พ.ศ.2551 – 2552
นายเฉลียว อยู่สีมารักษ์ ปลัดกระทรวง พ.ศ.2552 – 2554
นายอภิชาติ จีระวุฒิ ปลัดกระทรวง เม.ย. – ก.ย. 2554
ดร.ศศิธารา พิชัยชาญณรงค์ ปลัดกระทรวง ต.ค. 2554 – ก.ย. 2555
นางพนิตา กำภู ณ อยุธยา ปลัดกระทรวง 1 ต.ค. 2555 – ก.ย. 2556
นางสุทธศรี วงษ์สมาน ปลัดกระทรวง 1 ต.ค. 2556 – 15 ต.ค. 2557
รศ.นพ. กำจร ตติยกวี ปลัดกระทรวง 17 ต.ค. 2557 – 30 ต.ค. 2559
ดร.ชัยพฤกษ์ เสรีรักษ์ ปลัดกระทรวง 1 ต.ค. 2559 – 21 ก.ย. 2560
นายการุณ สกุลประดิษฐ์ ปลัดกระทรวง 22 ก.ย. 2560 – 30 ก.ย.2562
นายประเสริฐ บุญเรือง ปลัดกระทรวง 7 ต.ค.2562 – ปัจจุบัน
>