“รอตันบาตู” จากพื้นที่เสี่ยงภัย…เป็นดินแดนแห่งการพัฒนา
จากสถานการณ์ความไม่สงบใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ ที่ได้ถูกเติมเชื้อไฟให้รุนแรงขึ้นเมื่อต้นปี ๒๕๔๗ ก่อให้เกิดผลกระทบที่ตามมามากมาย กล่าวคือ ประชาชนตื่นกลัว การดำรงชีวิตประจำวันเปลี่ยนแปลง ไม่สามารถประกอบอาชีพได้ตามปกติ ขาดความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน นำมาซึ่งการอพยพ ว่างงาน รวมทั้งปัญหาเศรษฐกิจ และสังคมนานัปการผลกระทบจากสถานการณ์ดังกล่าวส่งผลให้ครอบครัวเจ้าหน้าที่ ทหาร ตำรวจ ครู และประชาชนที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ “ขาดผู้นำครอบครัว” ส่งผลกระทบต่อขวัญและกำลังใจของราษฎรเป็นอย่างยิ่ง ครั้นเมื่อสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมราษฎรในจังหวัดนราธิวาส เมื่อปลายปี ๒๕๔๗ และได้ทรงทราบถึงความเดือดร้อนความทุกข์ยากของราษฎรจึงได้พระราชทานพระราชดำริ ให้ส่วนราชการที่เกี่ยวข้องช่วยเหลือครอบครัว เจ้าหน้าที่ และประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากการก่อความไม่สงบใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ คือ จังหวัดปัตตานี ยะลา และนราธิวาส โดยได้พระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์เพื่อจัดซื้อที่ดินในการจัดตั้ง “โครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงและฟาร์มตัวอย่างในสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ” ที่บ้านรอตันบาตู หมู่ที่ ๗ ตำบลกะลุวอ อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส ดังพระราชดำรัสเมื่อวันที่ ๑๑ สิงหาคม ๒๕๔๘ ณ ศาลาดุสิดาลัย พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน ความตอนหนึ่งว่า “…ต่อไปนี้มีโครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงตามพระบรมราโชบายของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ที่หมู่บ้านรอตันบาตู โครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง บ้านรอตันบาตู ที่จังหวัดนราธิวาส นั้น ข้าพเจ้าได้นำเงินที่ท่านทั้งหลายมอบให้ข้าพเจ้าในโอกาสอายุครบ ๗๒ พรรษา ไปจัดซื้อที่ดินจำนวน ๗๐๗ ไร่ ที่นราธิวาสและขอให้ทางหน่วยทหาร ศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองฯ และส่วนราชการต่างๆ ช่วยข้าพเจ้าจัดสร้างบ้าน ๑๕๐ หลัง เพื่อช่วยเหลือครอบครัวของประชาชน ข้าราชการ พลเรือน ทหาร ตำรวจ ทั้งไทยพุทธและไทยมุสลิมที่สูญเสียหัวหน้าครอบครัว เนื่องจากเหตุการณ์ที่เรียกว่า โดนฆ่ารายวัน ซึ่งเป็นเวลามา ๒ ปีแล้ว…” ด้วยความร่วมมือร่วมใจจากทุกฝ่ายในอันที่จะสนองพระราชดำริที่พระราชทานไว้ ส่วนราชการที่เกี่ยวข้องจึงได้พิจารณาแนวทางให้ความช่วยเหลือและบรรเทาความเดือดร้อนแก่ประชาชนในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ เพื่อให้ราษฎรได้มีที่อยู่อาศัย และมีที่ดินทำกิน สามารถเลี้ยงตนเองและครอบครัวได้ ปัจจุบัน พื้นที่โครงการมีทั้งหมด ๗๑๖ ไร่ โดยได้แบ่งพื้นที่การดำเนินงานออกเป็น ๒ ส่วน คือ พื้นที่หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง จำนวน ๓๓๘ ไร่ และพื้นที่ฟาร์มตัวอย่าง จำนวน ๓๗๘ ไร่ โดยมีลักษณะพึ่งพาอาศัยกันและกันในการดำเนินกิจการต่างๆ
จาก “บ้านแม่หม้าย” กลายเป็น “หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง” หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง บ้านรอตันบาตู มีพื้นที่ ๓๓๘ ไร่ จัดสรรแบ่งพื้นที่ จำนวน ๑๕๐ แปลงๆ ละ ๒ ไร่ โดยสร้างบ้านพักให้แก่ครอบครัว ผู้ประสบเคราะห์กรรมจากการกระทำของผู้ก่อความไม่สงบเพื่อเป็นหลักประกันความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน ให้แก่ครอบครัวผู้เสียชีวิต เป็นการตอบแทนบุญคุณผู้เสียสละชีวิตในการปกป้องผืนแผ่นดินไทย โดยพื้นที่บริเวณรอบบ้านได้ยกร่องสวน เพื่อให้ผู้อาศัยทำการเพาะปลูกพืชผัก พืชไร่ ไม้ผล เลี้ยงปลา เลี้ยงสัตว์ปีกไว้เป็นอาหารและจำหน่ายเป็นรายได้เสริม แรกเริ่มเดิมทีผู้คนได้เรียกหมู่บ้านนี้ว่า “บ้านแม่หม้าย” เนื่องจากครอบครัวที่อาศัยอยู่ในหมู่บ้านล้วนขาดผู้นำครอบครัว ปัจจุบันราษฎรในหมู่บ้านได้รับความสุข ความปลอดภัย และได้รับประโยชน์จากโครงการที่พระราชทานความช่วยเหลือในด้านต่างๆ ทำให้พวกเขาเหล่านั้นสามารถเลี้ยงตนเองและครอบครัวได้อย่าง “พอเพียง”
ฟาร์มตัวอย่าง : แหล่งผลิตอาหาร-แหล่งสร้างงาน-ต้นแบบแห่งการเรียนรู้ พื้นที่ฟาร์มตัวอย่างฯ บ้านรอตันบาตู มีประมาณ ๓๗๘ ไร่ แนวทางการดำเนินงานของโครงการจะเป็นลักษณะที่ให้ราษฎรเป็นผู้ดำเนินการเอง โดยมุ่งหวังที่จะให้ฟาร์มตัวอย่างเป็นแหล่งผลิตหรือศูนย์ผลิตอาหารอย่างแท้จริงในอนาคต เป็นแหล่งสร้างแรงงานให้ราษฎร ทำให้ราษฎรมีอาชีพและรายได้เสริม รวมทั้งเป็นแหล่งเรียนรู้ในการประกอบอาชีพให้กับผู้สนใจสามารถนำไปดำเนินการได้เอง โดยเน้นการสาธิตด้านเกษตรกรรม และการพัฒนาที่ดินจากสภาพพื้นที่นาร้างและพื้นที่ดินเปรี้ยวที่มีอยู่ทั่วไปในจังหวัดนราธิวาส ตลอดจนการบริหารจัดการน้ำ ซึ่งเกิดประโยชน์กับราษฎรหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงบ้านรอตันบาตู และราษฎรที่อยู่ใกล้เคียงเป็นอย่างยิ่ง
เปลี่ยนพื้นที่ “สีเหลือง-แดง” ให้เป็นพื้นที่ “สีเขียว” ผลจากการที่สมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ ได้ทรงห่วงใยในความทุกข์ยากของครอบครัวเจ้าหน้าที่ผู้ประสบเคราะห์กรรมจากการปฏิบัติงานตลอดจนประชาชนใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ นอกจากได้พระราชทานโครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงและฟาร์มตัวอย่างในสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ ที่บ้านรอตันบาตูแล้ว ยังได้พระราชทานโครงการในลักษณะเช่นเดียวกันนี้ คือ โครงการฟาร์มตัวอย่างในสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ รวม ๒๐ แห่ง กระจายไปในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ แบ่งเป็น จังหวัดนราธิวาส ๙ แห่ง จังหวัดปัตตานี ๙ แห่ง และจังหวัดยะลา ๒ แห่ง พื้นที่โครงการดังกล่าวในทางยุทธศาสตร์อาจกล่าวได้ว่าเป็น “พื้นที่สีเหลือง-แดง” และเมื่อได้พระราชทานพระราชดำริให้ดำเนินงานโครงการเพื่อช่วยเหลือราษฎรดังกล่าวแล้ว ได้เสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมราษฎรในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง ส่งผลทั้งในด้านความมั่นคงด้านอาชีพ ความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน สร้างขวัญและกำลังใจแก่พวกเขาเหล่านั้นให้สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ กล่าวได้ว่าพระองค์ทรงพลิกฟื้นพื้นที่สีแดงให้กลายเป็น “พื้นที่สีเขียว” ซึ่งหมายถึง ความบริบูรณ์ของอาหาร ตลอดจนความสุขและกำลังใจจากทุกฝ่ายที่ประชาชนในพื้นที่ได้รับจากพระมหากรุณาธิคุณนั่นเอง
ที่มา : http://www.rdpb.go.th
