คุณธรรมพื้นฐานสี่ประการ (อังกฤษ: Cardinal virtues) หมายถึงหัวใจของคุณธรรมสำคัญตามความเชื่อของคริสเตียนบางกลุ่มที่ ประกอบด้วย:
- ความรอบคอบ - ความสามารถในการตัดสินระหว่างสิ่งที่ควรจะเลือกปฏิบัติ
- ความยุติธรรม - ความสามารถในการสร้างดุลยภาพระหว่างความต้องการของอัตตากับสิทธิและความต้องการของผู้อื่น
- ความอดทน - ความสามารถในการควบคุมตนเองและการระงับใจจากสิ่งที่ล่อลวง
- ความพอประมาณ - ความสามารถในการรู้ถึงความพอดีไม่เกินเลย
คุณธรรมพื้นฐานสี่ประการมาจากปรัชญาดั้งเดิมของเพลโต ที่นำมาประยุกต์โดยนักบุญเช่น แอมโบรสแห่งมิลาน ออกัสตินแห่งฮิปโป และโทมัส อควีนาส
ในภาษาอังกฤษ คำว่า cardinal มาจากภาษาลาตินว่า "cardo" หรือ "บานพับ" ซึ่งหมายถึงสี่งที่ยึดเหนี่ยวประตูที่เปิดไปสู่ชีวิตอันเต็มไปด้วยกิเลส ซึ่งเป็นพื้นฐานที่มีความสำคัญเช่นสำนวนที่ว่า "Cardinal rules" หรือ "กฎพื้นฐาน" ที่ไม่ควรเลี่ยง
| Iustitia (ความยุติธรรม) | Fortitudo (ความอดทน) | Sapienta (ความรอบคอบ) | Temperantia (ความพอประมาณ) |
|---|---|---|---|
เพลโตเปรียบคุณธรรมสี่ประการกับลำดับชั้นของพลเมืองและความสามารถของมนุษย์ไว้ในหนังสือ อุตมรัฐ อันได้แก่:
- ความพอประมาณ เปรียบกับชนชั้นผู้ใช้แรงงาน ชาวนาและช่างฝีมือ ผู้มีความอยากเช่นสัตว์
- ความอดทน เปรียบกับชนชั้นนักการสงคราม ผู้ประกอบด้วยจิตวิญญาณอันกล้าหาญ
- ความรอบคอบ เปรียบกับชนชั้นปกครอง และการใช้เหตุผล
- ความยุติธรรม ไม่อยู่ในระบบชนชั้นใด และเป็นสิ่งที่แบ่งแยกลักษณะของบุคคลในแต่ละกลุ่มแต่ละชั้นของทั้งสามชั้น
ปรัชญาต่าง ๆ นี้อาจจะนำไปสู่ปรัชญาของชาวยิวใน Book of Wisdom 8:7 ที่กล่าวว่า "[ปัญญา] สอนให้มีความพอประมาณ ความอดทน ความรอบคอบ และความยุติธรรม ซึ่งเป็นสิ่งไม่มีสิ่งใดที่มีประโยชน์เหนือไปกว่า’"











