การศึกษาและวิเคราะห์บทเรียน


1. การวิเคราะห์เนื้อหาบทเรียน (Content Analysis)

        เนื้อหาบทเรียนได้มาจากการศึกษาและวิเคราะห์รายวิชา และเนื้อหาของหลักสูตรรวมถึงแผนการเรียนการสอน องค์ประกอบที่ควรพิจารณา มีดังนี้

            1. เนื้อหา (Content)

            2. จุดมุ่งหมาย (Objectives)

            3. วิธีการนำเสนอ (วิธีสอน) (Pedagogy)

            4. ผู้เรียน (Learner)

            5. ประสิทธิภาพของบทเรียน CAI

2. การออกแบบบทเรียน

        การออกแบบและพัฒนาบทเรียนประกอบด้วยกิจกรรมและขั้นตอนดังนี้

        1. การจัดหาได้แก่ บทนำ ระดับของบทเรียน ลำดับความสำคัญ ความต่อเนื่องของเนื้อหาแต่ละบล็อกหรือเฟรม ความยากง่ายของเนื้อหา ฯลฯ

        2. วางผังงาน (Layout Content) เช่น แสดงความเชื่อมต่อและความสัมพันธ์การเชื่อมโยงของบทเรียน การแสดงปฏิสัมพันธ์ของเฟรมต่างๆ ของบทเรียน แสดงสาขาแตกขยายการเลื่อนไหลของวิธีการเสนอบทเรียน

        3. การออกแบบจอภาพและแสดงผล บทนำและวิธีการใช้โปรแกรม สี แสง เสียง ภาพและกราฟิกตัวอักษร การแสดงผลบนจอภาพและเครื่องพิมพ์ หลังจากการกำหนดผังงานแสดงความสัมพันธ์และปฏิสัมพันธ์ของเนื้อหาแล้ว ขั้นตอนต่อไปเป็นการออกแบบและแสดงภาพบนจอ การแสดงข้อความวิธีการใช้บทเรียน การออกแบบเฟรมต่างๆ ของบทเรียน และการนำเสนอ

        4. การวัดและประเมินผล เช่น แบบจับคู่ เติมคำตอบ เลือกคำตอบ ฯลฯ

3. การสร้างบทเรียน

        ระบบการสร้างโปรแกรมบทเรียนในที่นี้อาจจะแบ่งได้เป็น 2 ลักษณะ คือ

        1. แบบการใช้โปรแกรมสร้างบทเรียน (Authoring System) ระบบนี้จะเขียนและพัฒนาด้วยผู้ชำนาญการและผู้เชี่ยวชาญทางด้านเขียนโปรแกรม ระบบโปรแกรมสร้าง บทเรียนนี้ออกแบบไว้สำหรับการสร้างบทเรียนช่วยสอนหรือ CAI โดยเฉพาะ ดังนั้นการใช้งานจึงง่ายและสะดวกต่อครูและผู้สอนที่ไม่มีทักษะทางด้านการเขียนโปรแกรม ตัวอย่างโปรแกรมของต่างประเทศที่ค่อนข้างจะได้มาตรฐาน เช่น PLAT, Authorware Hyper Card และ TenCORES  เป็นต้น

        2. แบบการใช้โปรแกรมภาษาคอมพิวเตอร์ โปรแกรมภาษาคอมพิวเตอร์ เช่นภาษาซี ปาสคาล หรือใช้โปรแกรมสำเร็จรูปเช่น PC Stord Board,Show Partner,Paint Brush,dBASE,etc. ในการสร้างและพัฒนาบทเรียน CAI ระบบนี้จะอยู่ในวงการของนักคอมพิวเตอร์เสียเป็นส่วนใหญ่ เนื่องจากการสร้างบทเรียนด้วยการใช้โปรแกรมภาษาคอมพิวเตอร์เขียน ต้องอาศัยความชำนาญการ และประสบการณ์ในการเขียนโปรแกรมเป็นอย่างมาก

4. การใช้งานบทเรียน

        การใช้งานบทเรียนจะเกี่ยวข้องกับผู้เรียนและผู้สอนโดยตรง ส่วนนี้จะเป็นการจัดเตรียมบทเรียนและกิจกรรมต่างๆ ไว้สำหรับการเรียนและการสอนดังเช่นการทดสอบ (Testing) และประเมินผล (Evaluation) แบบฝึกฝนและการทำแบบฝึกหัด การสอนเสริมความรู้และทักษะ การแก้ปัญหาและจำลองสถานการณ์ เป็นต้น

5. การจัดข้อมูลการเรียนและการสอน CMI (Computer Managed Instruction)

        ในส่วยนี้จะได้ข้อมูลมาจาก 2 ส่วนคือจาก CBE (Computer Base Educetion) และ CAI จะเป็นที่รวบรวมและจัดเตรียมข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการเรียนและการสอนทั้งผู้เรียนและผู้สอนผู้บริหาร โดยผู้สอนจะใช้ข้อมูลส่วนนี้ในการบริหารการตรวจสอบและการตัดสินใจเกี่ยวกับความก้าวหน้าในการบริหาร การตรวจสอบและการตัดสินใจเกี่ยวกับความก้าวหน้าในการเรียนรู้ของผู้เรียนได้เป็นอย่างดี