55475-5497.jpg

เปิดใจรุ่นพี่ ยธส.6

ภารกิจ รมช.ศธ (นางกนกวรรณ วิลาวัลย์) 17 มกราคม 2563

เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 16 มกราคม 2563 เวลา 13.00 น. นางกนกวรรณ วิลาวัลย์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ร่วมเสวนาสะท้อนความคิด “Chat & Share : การแลกเปลี่ยนประสบการณ์นักบริหาร” ในหลักสูตรการบริหารงานยุติธรรมระดับสูง (ยธส.) รุ่นที่ 11 ณ วิทยาลัยกิจการยุติธรรม สำนักงานกิจการยุติธรรม โดย “ครูพี่โอ๊ะ” ได้สะท้อนมุมมอง ทัศนะ และประสบการณ์ไว้อย่างน่าสนใจ ดังนี้

● ความในใจของศิษย์เก่า ยธส.รุ่นที่ 6
“หากจะถามถึงประสบการณ์และความประทับใจจากการได้เข้าร่วมฝึกอบรม หลักสูตรการบริหารงานยุติธรรมระดับสูง รุ่นที่ 6 ต้องยอมรับว่า หลักสูตร ยธส. ให้มากกว่าความรู้ด้านกฎหมาย กระบวนการยุติธรรม การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกัน การได้คิดวิเคราะห์ และรับฟังมุมมองใหม่ ๆ ต่อสถานการณ์บ้านเมืองในขณะนั้น ไปจนถึงกิจกรรมสันทนาการต่าง ๆ ตามหลักสูตร เพื่อสร้างความรักความสามัคคี ซึ่งกิจกรรมเหล่านี้นี่เอง ที่ทำให้ทุกคนต้องถอดหัวโขน พร้อมร่วมมือร่วมใจกันเพื่อทำให้ภารกิจของกลุ่มหรือของรุ่นไปถึงเป้าหมาย

จึงอาจพูดได้ว่า การเรียนในหลักสูตร ยธส. ได้ทั้งความรู้ เพื่อนำไปช่วยเหลือพี่น้องประชาชน ได้ความเป็นเพื่อนเป็นพี่เป็นน้อง และเป็นเครือข่ายที่ดีในการเรียนจนจบหลักสูตร ไปจนถึงการได้รับข้อเสนอแนะ แนวคิด และมุมมองเรื่องต่าง ๆ ที่จะช่วยเกื้อกูลต่อการทำงานในอนาคต และที่สำคัญ ได้รับความรักความผูกพันที่ยืนยาวมาจนถึงทุกวันนี้ และจะคงอยู่ตลอดไป”

● การนำกฎหมาย-เครือข่าย ไปปรับใช้ในการพัฒนางาน
“กลุ่มเพื่อน ยธส. ถือว่าเป็น “เครือข่ายชั้นดี” ที่ช่วยเกื้อกูลและให้ข้อแนะนำในการนำตัวบทกฎหมาย กติกาต่าง ๆ ไปปรับใช้กับการดูแลพี่น้องประชาชน ในบทบาทของนักการเมืองท้องถิ่นอย่างมาก ซึ่งแน่นอนว่า เครือข่าย ยธส. ส่วนใหญ่มาจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการยุติธรรม ทั้งในขั้นตอนของคดี การอำนวยความยุติธรรมแก่ผู้ได้รับความเสียหาย การแก้ไขบำบัดฟื้นฟูผู้กระทำผิด ตลอดจนการบริหารจัดการเพื่อสร้างความสงบเรียบร้อยของสังคม ซึ่งสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ ได้รับประโยชน์มากขึ้นไป อีกเมื่อเข้ามารับตำแหน่งรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ในการกำกับดูแลการจัดการศึกษาของ กศน. แก่คนทุกช่วงวัย และขยายสู่การจัดการศึกษา เพื่อสร้างทักษะการเรียนรู้และอาชีพต่าง ๆ ให้กับผู้กระทำผิดและถูกลงโทษ ก่อนที่จะคืนคนดีสู่สังคม

เมื่อเราอยู่กันด้วยความจริงใจ มีน้ำใจต่อกัน ช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ความเป็นเพื่อนจึงขยายสู่เครือข่ายความร่วมมือนักบริหารในกระบวนการยุติธรรมได้ไม่ยากนัก และเป็นอีกแรงสนับสนุนในการทำงานตามหน้าที่ของแต่ละคน ที่พร้อมจะช่วยเหลือเติมเต็มซึ่งกันและกันอย่างต่อเนื่อง ยกตัวอย่างเช่น ครั้งหนึ่งกลุ่มเพื่อน ยธส. รุ่นที่ 6 ได้มีโอกาสร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการสนับสนุนเครื่องมือและอุปกรณ์ในการฝึกอาชีพของสถานพินิจและคุ้มครองเด็กและเยาวชนฯ เพื่อช่วยในขั้นตอนของการบำบัดและฟื้นฟูผู้กระทำผิด ให้มีอาชีพติดตัวเมื่อออกสู่สังคมภายนอก และลดความเสี่ยงที่จะกลับเข้ามาอีก นี่ถือเป็นหนึ่งกิจกรรมที่สร้างประสบการณ์ในฐานะนักบริหารกระบวนการยุติธรรมที่ภาคภูมิใจ ขอเพียงคนในสังคมให้อภัยและเปิดโอกาสให้พวกเขาได้อยู่ในสังคมอย่างมีคุณค่า และมีความปกติสุขร่วมกัน”

● จากนักการเมือง สู่บทบาท “เสมา 3” ร่วมบริหารการศึกษาของประเทศ
“เมื่อเข้ามารับตำแหน่งรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ด้วยสไตล์การทำงานส่วนตัว จะศึกษาหาข้อมูลงานที่ได้รับมอบหมายก่อน ซึ่งก็คือ สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (สำนักงาน กศน.) สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชน (สช.) และสำนักงานลูกเสือแห่งชาติ (สลช.) จากนั้นจะเปิดใจรับฟังคนที่อยู่ในวงการศึกษา ถึงความต้องการ ปัญหา และอุปสรรคในการทำงาน พร้อมเปิดโอกาสให้มาพบและเขียนจดหมายเสนอมาโดยตรง ถึงความทุกข์ร้อน ข้อคับข้องใจต่าง ๆ และจัดทีมคณะทำงาน ซึ่งส่วนหนึ่งก็เป็นผู้ที่คลุกคลีอยู่ในวงการศึกษา เพื่อนำข้อมูลทั้งหมดมาศึกษา วิเคราะห์ วางแผนและกำหนดนโยบายในการทำงานของหน่วยงานที่กำกับดูแล ที่จะเป็นการแก้ไขปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ตลอดจนสนับสนุนและเอื้ออำนวยการทำงานอย่างราบรื่น ด้วยแนวคิดที่ว่า “ทลายทุกข้อจำกัด” ให้ได้มากที่สุด

โดยได้ประกาศนโยบายการทำงานแรก “กศน. สช. WOW WOW ก้าวสู่ยุคดิจิทัล” เป็นแนวทางจัดการศึกษาตลอดชีวิตสำหรับคนทุกช่วงวัย ผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ รองรับการเรียนแบบ Anywhere Anytime เพียงปลายนิ้วสัมผัส เมื่อวันพุธที่ 25 กันยายน 2562 ณ ศูนย์แสดงสินค้าและการประชุม อิมแพค เมืองทองธานี  โดยมีผู้บริหารกระทรวงศึกษาธิการ ผู้อำนวยการ กศน.จังหวัด และผู้เรียน กศน. กว่า 1,500 คน เข้าร่วม พร้อมถ่ายทอดสดให้รับชมพร้อมกันทั่วประเทศ จากนั้นจึงลงพื้นที่ติดตามปัญหาและอุปสรรคในการนำนโยบายสู่การปฏิบัติ รวมทั้งความต้องการอื่นใดที่จะทำให้การศึกษาสอดคล้องกับบริบทของพื้นที่ให้ได้มากที่สุด โดยจะเปิดโอกาสให้ผู้บริหาร ไปจนถึงผู้ปฏิบัติ ครู นักเรียน และประชาชน ได้สะท้อนถึงความต้องการด้วยตนเอง

เมื่อใจถึงใจเช่นนี้ ทุกคนทุกฝ่ายก็พร้อมที่จะเปิดใจ และรัฐมนตรีคนนี้ก็พร้อมจะนำเรื่องที่ได้รับฟัง ไปสู่การแก้ปัญหา ติดตามและผลักดันจนประสบความสำเร็จ ดังเช่น การขยายเพดานค่ารักษาพยาบาลของครูเอกชนจาก 100,000 บาทต่อคนต่อปี เป็น 150,000 บาทต่อคนต่อปี มีผลตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2563 เป็นต้นมา ซึ่งเกิดจากการเปิดโอกาสให้ครูโรงเรียนลาซาลได้สะท้อนปัญหาและความต้องการในการทำงาน ในระหว่างที่ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมโรงเรียนเอกชนเป็นแห่งแรก ในฐานะรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ถือเป็นอีกหนึ่งความภาคภูมิใจในการบริหารงาน ที่สามารถช่วยเพิ่มขวัญและกำลังใจของครูได้เป็นอย่างดี ซึ่งเรื่องของขวัญและกำลังใจ เป็นเรื่องที่ครูพี่โอ๊ะคนนี้ให้ความสำคัญเป็นอันดับต้น ๆ และพยายามที่จะสร้างให้กับครูทุกคนที่ดูแลรับผิดชอบ เพราะเชื่อว่า เมื่อครูมีกำลังใจที่ดี มีความมั่นคงในการทำงานและชีวิตความเป็นอยู่ ก็จะช่วยให้ผู้เรียนได้เรียนอย่างมีความสุขด้วย ตลอดจนมีสิ่งดี ๆ เกิดขึ้นตามมาอีกมากมาย”

● ปัจจัยสำคัญของการพัฒนาการศึกษา ให้ตอบโจทย์ตามเป้าหมายที่วางไว้
“หลังจากทำงานมาระยะหนึ่งก็พบว่า ความพยายามในการทลายข้อจำกัดเริ่มออกดอก ออกผล ด้วยวิธีลุยทุกพื้นที่ไม่ว่าจะเป็นโรงเรียนที่อยู่ไกลหรือใกล้ เป็นหน่วยงานระดับจังหวัด อำเภอ หรือตำบล จะข้ามน้ำหรือขึ้นไปบนเขาบนดอย ใช้เวลาเดินทางกว่า 3-4 ชั่วโมง ก็ทำมาหมดแล้ว ไปเพื่อรับฟัง เพื่อให้รู้ให้เห็นแบบตาต่อตา ใจถึงใจ จนกลายเป็นภาพ "รัฐมนตรีขาลุย" ปรากฏตามข่าวในสื่อต่าง ๆ และไปจนได้รู้ว่า บางโรงเรียนหรือบาง กศน.อำเภอ/ตำบล เราคือรัฐมนตรีคนแรกที่ไป ครูบางคนแม้จะทำงานมานาน แต่เพิ่งเคยพูดถึงปัญหาการทำงานให้รัฐมนตรีฟังเป็นครั้งแรก ทั้งยังเปิดโอกาสให้ผู้บริหาร ครู บุคลากรทุกคน เขียนจดหมายถึงครูพี่โอ๊ะ เพื่อสะท้อนปัญหาอย่างสร้างสรรค์ได้ ทำให้ขณะนี้ มีข้อมูลมากมายหลั่งไหลเข้ามา ซึ่งนั่นก็ช่วยให้การทำงานง่ายขึ้น

เมื่อมีโจทย์และมีข้อมูล การทำงานและการแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ก็ตรงจุดมากขึ้น เดินหน้าทำงานสู่เป้าหมายได้ง่ายขึ้น แต่ก็ใช่ว่างานทุกอย่างจะราบรื่นไปเสียทั้งหมด ก็ยังมีเรื่องให้ต้องแก้ไข ปรับปรุง และพัฒนาร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอยู่ตลอด อย่างเช่น การสร้างความมั่นคงให้กับครู กศน. ซึ่งครูของเราทำงานหนัก อยู่ในพื้นที่ห่างไกลและลำบากที่สุด โดยเฉพาะครู ศศช.บนเขาบนดอย ไปจนถึงครูที่ดูแลเด็กเร่ร่อน ที่กำลังเผชิญกับภาวะความเสี่ยงของเด็กที่เกี่ยวข้องกับยาเสพติด มีอายุเฉลี่ยน้อยลงเรื่อย ๆ จึงเกิดคำถามว่า ในเมื่อครูของเราลำบากที่สุด ทำไมถึงมีความมั่นคงน้อยที่สุด จึงเป็นที่มาของการผลักดันอัตราครู กศน. เพื่อเข้ารับการคัดเลือกให้เป็น ข้าราชการครู จำนวน 891 อัตรา ซึ่งขณะนี้อยู่ระหว่างการหารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อปรับในรายละเอียดให้ครู กศน.ที่ไม่มีใบประกอบวิชาชีพครู เข้าสู่การเป็นข้าราชการครู ได้อย่างถูกต้องตามหลักเกณฑ์มาตรฐานวิชาชีพครู นั่นก็หมายความว่า ได้ช่วยผลักดันให้ครู กศน. มีความมั่นคงและก้าวหน้าในเส้นทางความเป็นครู เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ของการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย

สิ่งหนึ่งที่เชื่อว่าจะช่วยให้การศึกษาในความรับผิดชอบของครูพี่โอ๊ะประสบความสำเร็จ ก็คือ ขวัญและกำลังใจของครู ซึ่งครูเป็นผู้มีบทบาทสำคัญของการจัดการศึกษา การเรียนรู้ การพัฒนาทักษะ ตลอดจนการปลูกฝังคุณธรรมจริยธรรม เมื่อครูมีกำลังใจที่ดี ผลดี ๆ จะส่งต่อถึงเด็ก เยาวชน และพ่อแม่ผู้ปกครอง ประชาชน อย่างแน่นอน นี่คือหลักคิดของครูพี่โอ๊ะ ที่พยายามจะเข้าใจหัวอกของคนที่เป็นครูให้ได้มากที่สุด และเชื่อว่าครูเอง ก็มีความมุ่งมั่นในการทำหน้าที่สร้างเด็ก สร้างคน เพื่อไปพัฒนาชุมชน สังคม และประเทศชาติ อย่างเต็มเปี่ยมอยู่แล้ว แต่จะเป็นการดีกว่าหรือไม่ หากเราจะช่วยสร้างรอยยิ้มให้กับครูที่กำลังทำหน้าที่แม่พิมพ์ของชาติ ส่งผ่านไปถึงผู้เรียน และกระทบต่อความก้าวหน้าในพัฒนาการศึกษาไทย ไม่ทางใดก็ทางหนึ่งอย่างแน่นอน”

● ฝากถึง "ครูไทย" ในโอกาสงานวันครู ครั้งที่ 64
“ขอคารวะครูไทยทั้งประเทศ เนื่องในโอกาสงานวันครู ครั้งที่ 64 พ.ศ.2563 "โลกก้าวไกล ครูไทยก้าวทัน สร้างสรรค์คุณภาพเด็กไทย" ซึ่งกระทรวงศึกษาธิการ จัดขึ้นเป็นประจำทุกปี เพื่อระลึกถึงพระคุณบูรพาจารย์ พร้อมทั้งส่งเสริมสามัคคีธรรมระหว่างครู และความเข้าใจอันดีระหว่างครูกับประชาชน ตลอดจนส่งเสริมยกย่องเชิดชูเกียรติผู้ประกอบวิชาชีพทางการศึกษา ที่ประกอบคุณงามความดีหรือทำคุณประโยชน์ต่อวงการศึกษา ให้เป็นที่ประจักษ์แก่สาธารณชน และเป็นแบบอย่างให้เยาวชนรุ่นหลังได้ยึดถือปฏิบัติตาม

จึงขอฝากให้ครูยึดมั่นในการเป็นแม่พิมพ์ที่ดี เช่นนี้ตลอดไป เพื่อเป็นตัวอย่างให้เด็กและเยาวชนได้ปฏิบัติตาม ในขณะเดียวกัน ก็เท่าทันการเปลี่ยนแปลงของโลก และนำเทคโนโลยีมาปรับใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อผู้เรียนให้ได้มากที่สุด”

นวรัตน์ รามสูต: สรุป/เรียบเรียง
อิทธิพล รุ่งก่อน: ถ่ายภาพ
กลุ่มประชาสัมพันธ์ สร.ศธ.: รายงาน
17/1/2563